Mondiale klimaattop in Glasgow, wat betekent dit voor Zaanse situatie?

Gepubliceerd: 01-12-2021 13:12

Mondiale klimaattop in Glasgow, wat betekent dit voor Zaanse situatie?

STREEK - In de afgelopen periode was er de klimaattop in Glasgow. Hoe raken de gemaakte afspraken onze streek en wat zou er moeten gebeuren op korte en lange termijn. We vroegen het wethouder Breunesse van gemeente Zaanstad die natuur, landschap, milieu en klimaatadaptatie in zijn portefeuille heeft.

Door David Sluis


De eerste vraag is of er in de Zaanstreek op basis van de uitkomsten van de klimaattop in Glasgow (additioneel) beleid ontwikkeld wordt of volgen wij het landelijke beleid? Zo ja, welk beleid?
'We hebben de conferentie met interesse gevolgd. Internationale afspraken hebben geen directe vertaling naar gemeentelijke beleid. We zijn ons, juist in de Zaanstreek, wel heel goed bewust van de urgentie van klimaatverandering. De klimaattop was natuurlijk vooral bedoeld om de stijging van temperatuur van onze aarde zoveel mogelijk tegen te gaan. Met ons eigen klimaatakkoord dragen we daar een steentje aan bij.

Naar aanleiding van het nationale Bestuursakkoord over klimaatadaptatie (november 2018), heeft de gemeente Zaanstad in 2019 stresstesten uitgevoerd en deze vertaald in een Uitvoeringsplan Klimaatadaptatie 2021-2026 voor de gemeente. Dat is op 8 juli 2021 vastgesteld door onze Raad en we voeren dat nu uit. De concretisering van de Parijse klimaatakkoorden waarover in Glasgow onderhandeld is, zal zich op de lange termijn waarschijnlijk wel doorvertalen naar landelijke en lokale wet- en regelgeving.'

De vervolgvraag (2) is dan of er in onze streek bijzondere omstandigheden zijn waardoor klimaatverandering ‘anders’ aanhaakt dan in bijvoorbeeld Oost Nederland? Noem een aantal voorbeelden a.u.b.
'Ja die bijzondere omstandigheden zijn er. Uitwerkingen van de gevolgen van klimaatverandering verschillen regionaal heel sterk. Zaanstad is kwetsbaar voor klimaatverandering:

- Ons verstedelijkte gebied is gevoelig voor hitteontwikkeling. In combinatie met toenemende vergrijzing en overgewicht ontstaat daardoor hittestress.

- Ligt laag, wat de kans vergroot dat sommige delen op termijn onder water kunnen komen staan.

- Badkuipwijken, waar regenwater zich verzamelt en minder makkelijk weg kan.

- Droogte: we reguleren de waterstand in onze regio, dat is heel gevoelig. Bij ‘storingen’ in het waterniveau zijn we kwetsbaar voor bijvoorbeeld versnelde bodemdaling of paalrot.

- Plek vinden voor maatregelen voor het voorkómen van verdere klimaatveranderingen en maatregelen om die klimaatverandering op te vangen, is ingewikkeld in onze regio. We hebben weinig ruimte om bijvoorbeeld noodzakelijk duurzame bronnen van energie in te passen. Ook strijden woningen, parkeren en bomen om dezelfde vierkante meter. Niet alleen de zichtbare ruimte is vol, ook de ondergrond is vol met noodzakelijke infrastructuur (kabels etc.) . We richten onze creatieve aanpak daarom sterk op het vinden van ruimte.'

Het z.g. tegelwippen is één van de maatregelen waar Zaanstad al een tijdje mee ‘adverteert’. Vraag drie is dan waar dit voor nodig is en hoe gaat het daar mee?
'De gemeente Zaanstad doet mee aan het tegelwippen om Zaanstad groener te maken: minder steen en meer planten. Om onze inwoners te helpen heeft de gemeente sinds dit jaar een tegelservice. Zo wordt het nog makkelijker om tegels te vervangen voor bloemen, planten of misschien zelfs een mooie boom. Zo kunnen inwoners genieten van een koelere tuin tijdens hete dagen én een groene tuin waar het regenwater beter wegloopt! Goed voor inwoners én voor de stad. We zijn er trots op dat we dit eerste jaar dat we ook meedoen aan het NK Tegelwippen op de 14e plaats geëindigd zijn. Maar we moeten ook nog veel meer actie ondernemen om Zaanstad klimaatbestendiger te maken.'

Is dat gehanteerde tegelwippen voldoende om clusterbuien te ondervangen of moet er meer gebeuren?
'Nee, dat is zeker niet voldoende om clusterbuien op te vangen. We doen dit met name voor onze gezamenlijke bewustwording: We laten zien dat het anders kán. En we doen het samen: overheid, bewoners en bedrijven. Door dit initiatief ontwikkelen we samen ook een ander beeld van hoe onze klimaatbestendige stad er uit moet zien: minder steen en meer groen. En als we dat in het groot toepassen, heeft dat dat uiteraard meer effect.'

Vraag 5 : Wat zijn de grootste risico’s voor onze streek op korte en langere termijn? Daar verwijst Breunesse naar het antwoord op vraag 2.

Vraag 6: Mobiliteit veroorzaakt CO2 uitstoot en deze wordt verantwoordelijk gehouden voor de klimaatopwarming. Welke steentje gaat Zaanstad bijdragen om tot een reductie te komen en op welke termijn.
'We hebben een mobiliteitsplan en een uitvoeringsprogramma schone luchtakkoord opgesteld met een hele set aan maatregelen.'

Vraag 7: Wordt er bij nieuwbouw voldoende rekening gehouden met klimaatverandering? Zo ja, geef een paar voorbeelden a.u.b.
'We kunnen meer doen om voorbereid te zijn op klimaatverandering. Met de vaststelling van ons Uitvoeringsplan Klimaatadaptatie, introduceerden we ook de uitgangspunten en normen voor klimaatbestendige nieuwbouw die we met onze partners in MRA verband hebben opgesteld. Die passen we nu toe op planontwikkelingen in Zaanstad. Bijvoorbeeld een bui van 70millimeter in 1 uur op kunnen vangen, tenminste 20% bladerdek van bomen in het plan en maximaal 300 meter lopen van de woning naar een openbare koele plek. Het is belangrijk dat we in de gehele regio – en daarbuiten – met gelijke normen werken. Daarom ondertekenen we binnenkort de intentieovereenkomst klimaatbestendige bouw met de MRA en Noord-Holland.

Natuurlijk zien we dat het een lastige opgave is om balans te vinden tussen meer woningen, ruimte voor parkeren, economische ontwikkelingen, erfgoed en dat binnen de randvoorwaarden van klimaatadaptatie. Daarom zetten we collega’s in die klimaatadaptieve randvoorwaarden vroegtijdig meegeven in het traject.'

Vraag 8: er wordt veel geklaagd over het verdwijnen van groen uit het straatbeeld, bv bomen. En deze kunnen juist water absorberen en tevens dienen tegen het hitte-eiland-effect. Herkent u zich in dit beeld? Hoe kan dit beeld gecorrigeerd worden?
'We herkennen dit beeld en willen daar zeker verandering in brengen. We hebben het streven om de boomkroonbedekking in onze stad op het niveau te brengen van tenminste 20%. Op openbare koele verblijfplekken in de stad en langs de wandel- en fietsroutes zelfs 30%.
Dit is echt een beleidsomslag. We komen hier ook duidelijk de ruimtevraag voor extra woningen en parkeren tegen. De gemeente is daarom nu bezig met een verkenning van kanslocaties voor extra bomen. Het verzilveren van die kansen en het ‘kiezen voor groen’ is iets wat we alleen samen met bewoners en bedrijven kunnen waarmaken.'


Vraag 9: Wat kunnen mensen zelf doen om zich te wapenen tegen klimaatverandering?
'Het belangrijkste wat mensen kunnen doen is verdere klimaatverandering niet in verder in de hand te werken. Zie bijvoorbeeld het klimaatakkoord 2.0.

De integrale afweging tussen de verschillende belangen, vraagt om een keuze.


Wat betreft klimaatadaptatie kun je als bewoner hele praktische dingen doen, zoals het aanleggen van een geveltuin, een regenton plaatsen of met onze stappensubsidie een groendak aanleggen. En belangrijker is misschien nog wel de oproep aan onze inwoner: neem deel aan het publieke debat, waarin we het gezamenlijk kunnen hebben over hoe we er in Zaanstad voor kunnen zorgen dat er meer ruimte komt voor groen en water. Dit kun je op elk moment doen en zeker op het moment dat er gebouwd wordt in je buurt, of wanneer de straat wordt heringericht.'

Foto: met dank aan Melchior Mattens

Deel deze pagina:
Advertenties

RTV Zaanstreek - Drielse Wetering 50 - 1509 KP Zaandam - Telefoon: 075 - 6706106 - E-mail: info@rtvzaanstreek.nl